Het hout / Jeroen Brouwers

1 May 2015

Voor goede, mooie, heftige en geloofwaardige seksscènes moet je niet bij Gustaaf Peek zijn, gelooft u mij. Nee, Jeroen Brouwers doet het beter, veel beter. Met grote bewondering las ik de drie of vier pagina's waar een vrouw een man verleidt en ze met elkaar naar bed gaan. Het staat in schril contrast met de andere seks, de ontucht van paters en broeders met jongens in een franciscanenklooster en internaat. Heel overtuigend toont Brouwers het verschil. Je walgt van de vieze kloosterlingen, hun biechten en zwijgen, en geniet van die ene kleine seksscène van twee verliefde mensen.

Tot zover de seks, want daar gaat het eigenlijk niet om in Het Hout. Het verhaal speelt zich af aan het begin van de jaren vijftig en draait om een jonge man van vijfentwintig, die zonder het echt te willen, in het klooster is beland en de geloften van armoede, gehoorzaamheid en kuisheid aflegt. Al snel voelt Bonaventura zich ongemakkelijk bij de manier waarop de jongens worden behandeld, klappen op hun achterste krijgen met het hout, striemen op de dijen, driemaal omgekeerde oren, ongekende vernederingen, wekelijkse douchebeurten en ontucht te erg voor woorden. Brouwers spaart ons niet.

Bonaventura voelt zich medeschuldig, omdat hij zwijgt. Zoals iedereen zwijgt. Beklemmend en herkenbaar voor iemand die veertien jaar later, midden jaren zestig, ook bij paters op een internaat zat, maar die gelukkig wel de naarste narigheden bespaard is gebleven.

De lezer wordt een beetje ongeduldig met die talmende Bonaventura. Loop gewoon de deur uit, lul! Waar wacht je op? Maar hij durft niet. De onzekerheid van wat hem in het naoorlogse Nederland buiten de kloostermuren te wachten staat, houdt hem tegen. Maar vooral zijn geloften weerhouden hem.

Naarmate het boek vordert, wordt de spanning ondraaglijk en vraag je je steeds af: wie is die Patricia? Dat wordt maar niet duidelijk en zodra je door hebt wie ze is, resten er nog maar twee vragen: blijft Bonaventura zijn geloften trouw of verlaat hij het walgelijke, hypocriete klooster? En wordt het wat met die Patricia? Het kan alle kanten op. En hoe Brouwers ook besluit het verhaal af te ronden, zijn taak is als er een als van Hercules.

Hij slaagt met vlag en wimpel!

 

- jaren vijftig

- kloosterleven

- seksueel misbruik

- magistraal

- soms een paar alinea's overslaan...

 

 

 

Please reload

© Uitgeverij Terebint