The Samurai's garden / Gail Tsukiyama

17 Jul 2017

Ik had nog nooit van haar gehoord en vond haar The Samurai's Garden bij mijn boekhandel in Tiel die af en toe voor mij een verrassing in de schappen heeft staan. Gail Tsukiyama werd in 1957 als dochter van een Chinese moeder en een Japanse vader geboren in San Francisco.

 

Het boek stamt al uit 1994 en wordt als haar beste beschouwd. Het is een ongelooflijk mooi en ingetogen verhaal dat zich in 1937 in Japan afspeelt. De 20-jarige Chinese Stephen lijdt aan tuberculose en wordt door zijn moeder vanuit Hong Kong naar hun vakantiehuis in Japan gestuurd om aan te sterken. De vader is een succesvol zakenman en brengt de meeste tijd in Japan door en woont in een stad niet ver van het vakantiehuis. De Tweede Japans-Chinese oorlog is in volle gang en hangt als een donkere wolk boven het verhaal, telkens wanneer op de radio melding gemaakt wordt van voor de Japanners voorspoedig verlopende oorlog.

 

Tsukiyama's verhaal gaat echter niet over die oorlog en eigenlijk ook niet zo zeer over een Chinese jongen in Japan, maar veel meer over de stroeve relatie tussen de jongen en de oude bediende Matsu, die weinig zegt en zich het liefst bezighoudt met zijn tuin. Zijn zorg voor de verzwakte Stephan lijkt zonder emotie, correct en beleefd. Dit verandert pas wanneer Stephan de zwijgzame man directe vragen stelt over mensen in het dorp, de oorlog “Japan is als een jonge vrouw die vol is van zichzelf” is zijn antwoord. En over zijn familie: “Ik had twee zusters, maar eentje is dood.” Hij weidt verder niet uit. Twee dagen later nodigt Matsu de jongen uit mee te gaan naar een bergdorp. Dat blijkt een leprakolonie te zijn waar de vriendin van de overleden zus van Matsu woont. Na aanvankelijke walging went Stephan aan het mismaakte gezicht van Sachi en ontstaat er een band.

Matsu neemt Stephen ook mee naar een tempel en op de vraag voor wie hij bidt, antwoordt de oude man: “Ik bid alleen voor mijzelf. Bidden voor anderen heeft geen zin.”

 

Zo gaan er vier seizoenen voorbij en ontvouwen zich als bloesem in Matsu's tuin de levens van Matsu, Sachi en Kenzo, de verloofde van Sachi totdat ze door lepra werd getroffen. Het is een ontroerend, eenvoudig verhaal, elegant verteld en met zorg opgeschreven. Een puur genot, broos als Japans porselein of een tijdloze pentekening. De kern wordt samengevat door Matsu die, wanneer Stephen hem bedankt voor alles wat hij heeft geleerd, zegt: “Misschien is het wel andersom.” En verder niet uitweidt.

 

Ook in het Nederlands verkrijgbaar: De tuin van de Samoerai / Atlas Contact / € 24,95

 

 

 

 

Please reload

© Uitgeverij Terebint